The Netherlands: Neoliberal Dreams in Times of Austerity

by Alex de Jong

1. Willem Schinkel, De Nieuwe Democratie. Naar andere vormen van politiek (Amsterdam: De Bezige Bij, 2012).

2. Arie van der Zwan, Van Drees tot Bos (Amsterdam: Balans), 162.

3. Koen Haegens, Neem de Tijd. Overleven in de to-go Maatschappij (Amsterdam: Ambo, 2012), 59.

4. Servaas Storm and Ro Naastepad, "The Dutch Distress," New Left Review 20 (2003): 139.

5. The name "Party" is somewhat misleading for this organization. The PVV is not an organization with members and congresses. Formally it is an association with only one member: Wilders himself. This gives him unquestioned control of what the program is, who the candidates are, and even whether they are allowed to speak to the media.

6. The SP has catalogued the votes of the PVV in two brochures: ‘De Gebroken Beloften van Geert Wilders. De Politieke Keuzes van de PVV sinds het Aantreden van de Regering-Rutte’ and Nog meer gebroken beloften van Geert Wilders.

7. For example, Bhaskar Sunkara, "Double Dutch," In These Times, accessed October 19, 2012, looks forward to a ‘collapse’ of neoliberalism. Leftward Tilt, The Economist,, August 25 2012, describes the SP as ‘far-left’.

8. Sjaak van der Velden, Links. PvdA, SP en GroenLinks (Amsterdam: Aksant, 2010) surveys the history of leftwing political parties in the Netherlands.

9. Membership figures of the SP and the PvdA are based on ibid., 222 – 224.

10. Maina van der Zwan, Van Onderop & Samen Sterk. Argumenten voor een Democratische en Strijdbare Vakbeweging. (Amsterdam: LeesLinks, 2012), 21.

11. Another issue is the SP’s complicated relationship to Dutch nationalism which leads some of its members to claim that they, before Fortuyn, were the first to point out "the failure of multiculturalism." For background, see for example Kees Slager, Het Geheim van Oss. Een Geschiedenis van de SP (np: Olympus, 2009).

12. ‘De vereniging stelt zich ten doel het verwezenlijken van een socialistische maatschappij in Nederland, een maatschappij waarin de menselijke waardigheid, de gelijkwaardigheid van mensen en de solidariteit tussen mensen daadwerkelijk gestalte krijgen.’ Statuten van de SP, accessed 24 October, 2012. The 1999 statement of principles, Heel de Mens (‘The Whole Human Being’) abandoned earlier demands of workers’ self-control and nationalization of the means of production. A "change in property relationships" is suggested as a way to deepen democracy. Heel de Mens. Kernvisie van de SP, zoals vastgesteld door het 9e congres op 18 december 1999, 10.

13. Leo de Kleijn, "CPB, hoe ‘wetenschappelijk’ is dat eigenlijk?" Grenzeloos, June 1, 2010.

14. Merijn Oudenampsen, "Naar een nieuwe ideologiekritiek," Flexmans, September 18, 2012.